Dul ve yetim aylığında intibak farkı ne kadar?

AHMET KIVANÇ/DENİZ ÇİÇEK

Dul ve yetim aylığı alanlar da intibaktan yararlanabilecekler. Bu çerçevede, 2000 yılından önce vefat etmiş olanlar ya da 2000 yılından önce aylık bağlanıp daha sonra vefat edenlerin dul ve yetimleri de, intibak farkı alacak. Ancak intibaktan en düşük oranda faydalanacak grup, dul ve yetim aylığı alanlar olacak. SGK ölüm aylığını, çalışma süresine bakmaksızın en yüksek prim gün sayısı üzerinden bağladığı için bu kişilerin aylık bağlama oranı yüzde 70'lerin üzerinde yer alıyor. SGK'nın, dul ve yetim aylıklarında, normal çalışması bin 800 gün olsa bile 7 bin gün üzerinden aylık bağlaması ve söz konusu aylıkların olması gerekenin üstünde belirlenmesi nedeniyle, intibak miktarları düşük tutuldu. Ancak, emekli olmadan önce çalışılan gün sayısının ya da kazancın yüksek olması halinde, intibak farkı da yükselecek. Dul ve yetim aylıklarında ortalama intibak farkı, 50-100 TL arasında değişecek. Ama kazanç ve gün sayısı fazla olan grup için intibak farkı 250 300 TL arasında olacak.

MALULEN EMEKLİLERDE 150-200 TL ARTIŞ OLACAK

Malulen emekli olanlar da, dul ve yetimlerle benzer şekilde uygulamadan yararlanacak. Malulen emekli olanlara bin 800 günden malullük aylığı bağlanırken, aylık bağlama oranı yüzde 70 olarak uygulanıyor. Başkasının bakımına muhtaç olanlardaysa bu oran yüzde 80 olarak alınıyor. Malullük aylığı alanlar kazançlarının yüksek olması nedeniyle düzenlemeden daha düşük oranda olsa da yararlanabilecek. Malullük aylıklarında 150-200 TL bareminde intibak artışları olacak.

YURTDIŞINDAN EMEKLİ OLANLAR FAYDALANACAK MI?

Yurtdışından emekli olanlar da intibak düzenlemesinden yararlanacak. Yurtdışı emeklileri, yurtiçindeki emekliler gibi değerlendirilecek. Yurtdışında geçen sürelerini borçlanarak aylık bağlananlar, Türkiye'de çalışmış kişilerle aynı kategoride olacak. Bunların intibaktan ne kadar yararlanacağı, prim ödeme gün sayısı ve göstergeleriyle doğru orantılı olacak. Türkiye'de 9 bin gün çalışmış kişiyle yurtdışındaki sürelerini 9 bin güne tamamlamış kişi ve emekli arasında da fark bulunmayacak. Yurtdışından emekli olan kişinin, sisteme ne kadar prim ödediğine göre intibaktan alacağı pay artacak.

EMEKLİYE TOPLU İNTİBAK PARASI YATACAK MI?

İntibak ödemelerine ilişkin yasal düzenleme mart ayında çıkmasına rağmen, yasanın yürürlük tarihi, 2013 Ocak ayı maaş ödeme dönemi olarak belirlendi. Emeklilerde de 10 aylık birikmiş intibak ödemesi alma beklentisi oluştu. Ancak emekliler geriye dönük intibak farkı alamayacak. İntibak farkı emeklilerin maaşına ocak maaşlarından itibaren yansıyacak. SGK, emeklilerin, emekli oldukları tarihten 2013 Ocak ayına kadar olan intibak farklarını topluca alıp alamayacakları konusundaysa, bir ödeme yapmayacağını açıkladı. SGK yetkilileri, "Kanunla böyle karar verildi. Yasa çok açık. Yasanın yürürlük tarihi, ocak ayı maaş dönemidir. 1994'te emekli olmuş birinin 2012 yılına kadar birikmiş aylıklarını alma beklentisi, ülke gerçekleriyle bağdaşmaz. Böyle bir mali yükü ülke ekonomisi kaldırmaz. Getirilen yöntem, emeklinin mağduriyetini büyük ölçüde giderir. Emekliler, ocak ayından öncesi için fark alacakları beklentisinde olmasınlar" değerlendirmesinde bulundu.

BAĞ-KUR'LU İNTİBAKTEN NASIL YARARLANACAK?

Bağ-Kur'lular, intibak düzenlemesinden SSK'lılardan farklı biçimde yararlanacak. Buna göre, sadece 1 Nisan 2002-30 Haziran 2002 tarihleri arasındaki 3 aylık dönemde emekli olanlar intibak farkı alabilecek. Bu kapsamda, Bağ-Kur'luların maaşlarında yüzde 9 civarında bir artış olacak. Yani, 1000 TL maaşı olan Bağ-Kur'lunun eline bin 90 TL geçecek. Emekli aylığı yüksek BağKur'luların aylığındaysa 178 TL'ye kadar artışlar olacak. Bağ-Kur'da 1-24 arasında basamak sistemi uygulanırken, yapılacak artış da kişinin basamağına göre değişecek. Artışlar, Bağ-Kur'luların maaşlarına Ocak 2013 maaş ödeme döneminden itibaren yansıyacak. Düzenlemeden yararlanacak Bağ-Kur'lu sayısıysa 12 bin civarında olacak. Bağ-Kur'lu intibaktan nasıl yararlanacak?

İŞTE İNTİBAK FORMÜLÜ

Hesaplama yönteminde; 2000 öncesi SSK emeklilerinin mevcut gösterge rakamlarında herhangi bir değişiklik yapmadan, gösterge sistemine göre alt sınır aylığı uygulamadan 1999 Aralık ayı için aylıkları hesaplandı.

Hesaplanan aylıklar, 2000 yılından 2008 yılına kadarki yıllık TÜFE'nin tamamı ve gelişme hızının yüzde 75'i ile çarpılarak 2008 Ocak ayına uyumlaştırıldı.

2008 Ocak ayından intibak düzenlemesinin yürürlüğe gireceği 2013 Ocak ayına kadar da aylıklara yapılan artış oranları yansıtıldı. G Ödenen mevcut aylıklarla intibak sonucu hesaplanan aylıklar mukayese edilerek, yüksek olan aylık sigortalıya ödenecek. Bu yöntemle 2000 öncesi emeklilerin de refahtan pay alması sağlandı.

İNTİBAK BELİRLEME TABLOSU

Tablolara bakarak, ocak ayında ne kadar intibak farkı alabileceğinizi yaklaşık olarak öğrenebilirsiniz. Bunun için, prim gün sayısı ve göstergenizi bilmeniz yeterli.

Aylık bağlama oranı yüzde 85 olanlar prim gün sayısı itibarıyla 9000'i aşmış ve göstergesinin en üst basamağından aylık almakta olanlar. Bu kişiler sadece göstergeye bakarak intibak farkını öğrenebilir.

Burada yer verilen intibak farkı rakamına, 3 Ocak 2012 tarihinde açıklanacak 2012 yılı enflasyon oranını da ekleyerek elinize geçecek net artışı bulabilirsiniz. Örneğin, enflasyonun yüzde 7 çıktığını varsayarsak, 9000 gün primi bulunan 9475 göstergeli bir emeklinin intibak farkı 128.33 lira yerine 137.31 TL olacak.




BANKA SANDIKLARINDAN EMEKLİ OLANLAR NE OLACAK?

Banka sandıklarından emekli olanların intibak alıp alamayacağı da merak konusu... Ancak ilgili yasaya göre, 506 sayılı kanunun Geçici 20'nci maddesi kapsamındaki bankalar, sigorta ve reasürans şirketleri, ticaret odaları, sanayi odaları, borsalar veya bunların teşkil ettikleri birliklerin personellerinin SGK'ya devir tarihinden sonra aylık alanlarına intibak verilmeyecek. Yasa uyarınca, banka sandıklarının devralındığı tarihte bunlara intibak yapılmayacak. Banka sandıkları isterlerse kendileri emeklilerine intibak ödemesi yapabilecek. Bu konuda sandıklar serbest hareket edecek.

İNTİBAK FARKINA EMEKLİ İTİRAZ EDEBİLİR Mİ?

SGK'nın her türlü işlemine yönelik olarak vatandaşın itiraz hakkı bulunuyor. Hesabına, beklentisinin çok altında intibak farkı yatan bir emekli, kuruma dilekçeyle başvurabilecek. Emekli, dilekçesiyle intibak hesaplamasında hata olup olmadığını sorarak, dosyasına tekrar bakılmasını isteyebilecek. SGK da bu emeklinin dosyasına tekrar bakarak, ‘Hata var' ya da ‘Yanlışlık bulunmuyor' diyecek. Ancak SGK, dosyaların büyük titizlikle incelendiği ve hiçbir hesapta hata olmadığı görüşünde.  

HABERTÜRK



Yorum Gönder

Etiketleri :

Bunlarda İlginizi Çekebilir !

Dul ve yetim aylığında intibak farkı ne kadar?

AHMET KIVANÇ/DENİZ ÇİÇEK Dul ve yetim aylığı alanlar da intibaktan yararlanabilecekler. Bu çerçevede, 2000 yılından önce vefat etmiş olanlar ya da 2000 yılından önce aylık bağlanıp daha sonra vefat ede...

Emeklilere intibak farkı ne zaman yatacak?

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başkanı Fatih Acar, şu anda SMS uygulaması için 3 şirketle görüşmeleri tamamladıklarını ve protokollerinin hazır olduğunu belirterek, ''Artık önümüzdeki süreçte interaktif ol...

İntibak farkı alamayanlar nasıl itiraz edebilirler?

Aylardır intibak zamlarını bekleyen yaklaşık 2 milyon SSK emeklisi yayınladığımız tablolardan zam farklarını öğrendi. Fakat Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) internetten duyurduğu maaşlar ve intibak zamları ...

Özürlü aylığı ile yetim aylığı arasındaki farkı kim öder?

ÖZÜRLÜ AYLIĞI İLE YETİM AYLIĞI ARASINDA FARK VARSA SGK ÖDER SORU2: 1966 doğumluyum, 1993-2000 yılları arasında 8 yıl 15 gün esnaf Bağ-Kur'um var. 2 yıldır çiftçi Bağ-Kur'u ödüyorum. 2002'de ölen ...

SİTENİZ HABER.SGK.NET'i Takip EDİN ! :)
X
Google Gözat
Facebook Gözat
Twitter Gözat